10 ข้อควรรู้ การแปรงฟันเพื่อสุขภาพช่องปากของคุณแม่และลูก
10 ข้อควรรู้เรื่องการแปรงฟัน ตั้งแต่การเลือกแปรงและยาสีฟัน เทคนิคแปรงที่ถูกวิธี เวลาที่ควรใช้ การแปรงลิ้น ไปจนถึงไหมขัดฟัน สำหรับคุณแม่และลูกน้อย

การแปรงฟันดูเป็นเรื่องที่ทุกคนทำเป็น แต่แปรงทุกวันแล้วยังมีฟันผุหรือหินปูน ก็อาจเป็นเพราะวิธีแปรงที่ยังไม่ทั่วถึง หลายคนติดวิธีแปรงแบบเดิมมาตั้งแต่เด็ก โดยไม่เคยมีใครสอนใหม่
ช่วงตั้งครรภ์ยิ่งควรใส่ใจเรื่องนี้ เพราะฮอร์โมนที่เปลี่ยนไปทำให้เหงือกอักเสบและเลือดออกง่ายขึ้น และการดูแลฟันของคุณแม่ก็เป็นแบบอย่างให้ลูกในวันข้างหน้าด้วย
10 ข้อควรรู้เรื่องการแปรงฟัน
Mama’s Choice รวบรวมเรื่องที่ควรรู้ ตั้งแต่การเลือกแปรงไปจนถึงการทำความสะอาดซอกฟัน ใช้ได้ทั้งกับคุณแม่และลูก ลองเช็กดูว่าทุกวันนี้แปรงถูกวิธีครบกี่ข้อ
1. เลือกแปรงสีฟันให้เหมาะ
แปรงที่ดีไม่จำเป็นต้องแพง ขอให้ด้ามจับถนัดมือ หัวแปรงเล็กพอจะเข้าถึงฟันซี่ในสุด และขนแปรงนุ่ม เพื่อไม่ให้เหงือกบาดเจ็บ
สำหรับลูกเล็ก เลือกแปรงที่ออกแบบสำหรับช่วงวัยของลูก แปรงแรกที่คุณแม่หลายบ้านเลือกคือ Mama’s Choice My First Toothbrush แปรงสีฟันซิลิโคนสำหรับเด็กอายุ 12 เดือนขึ้นไป สีสันสดใสและลวดลายน่ารักชวนให้ลูกอยากหยิบมาแปรงเอง ช่วงแปรงฟันจึงกลายเป็นเวลาสนุกแทนเวลางอแง และมีแผ่นกั้น (safety shield) ที่ออกแบบมาเพื่อกันไม่ให้แปรงเข้าไปลึกเกินไปในปาก ผู้ใหญ่ควรอยู่ดูแลทุกครั้งที่ลูกแปรงฟันนะคะ
ถ้าลองแปรงเองแล้วยังรู้สึกว่าแปรงไม่ทั่ว แปรงสีฟันไฟฟ้าก็เป็นอีกทางเลือกที่ช่วยได้ ทั้งสำหรับผู้ใหญ่และเด็กที่โตพอ
2. เปลี่ยนแปรงสีฟันเป็นประจำ
แปรงที่ขนแปรงบานหรือแตกปลาย ทำความสะอาดฟันได้ไม่ดีเท่าเดิม ทันตแพทย์ทั่วไปแนะนำให้เปลี่ยนแปรงทุก 3–4 เดือน หรือเร็วกว่านั้นถ้าเห็นขนแปรงบาน และควรเปลี่ยนหลังหายป่วยด้วย
3. แปรงฟันวันละ 2 ครั้ง
แปรงฟันอย่างน้อยวันละ 2 ครั้ง ตอนเช้าและก่อนนอน เพื่อกำจัดคราบจุลินทรีย์ก่อนจะแข็งตัวเป็นหินปูน ส่วนการแปรงถี่มากเกินไป โดยเฉพาะถ้าแปรงแรง อาจทำให้เคลือบฟันสึกและเหงือกร่นได้
คุณแม่ที่แพ้ท้องจนอาเจียน ให้บ้วนปากด้วยน้ำเปล่าก่อน แล้วรอสักครู่ค่อยแปรงฟัน เพราะกรดจากกระเพาะทำให้เคลือบฟันอ่อนตัวชั่วคราว
4. เลือกยาสีฟันที่เหมาะกับแต่ละคน
ทันตแพทย์ส่วนใหญ่แนะนำยาสีฟันที่มีฟลูออไรด์ เพราะฟลูออไรด์ช่วยให้เคลือบฟันแข็งแรงและลดความเสี่ยงฟันผุ ปริมาณที่ใช้ขึ้นกับอายุ เด็กเล็กใช้เพียงเท่าเมล็ดข้าว เด็กโตและผู้ใหญ่ใช้ประมาณเม็ดถั่วลันเตา ถ้าไม่แน่ใจว่ายาสีฟันแบบไหนเหมาะกับคุณแม่หรือลูก ถามทันตแพทย์ได้ในการตรวจฟันครั้งถัดไป
5. ใช้เทคนิคที่ถูกต้อง
การแปรงฟันให้สะอาดทั่วถึงเริ่มจากวางแปรงทำมุมประมาณ 45 องศากับแนวเหงือก แล้วขยับแปรงสั้น ๆ เบา ๆ หรือวนเป็นวงกลมเล็ก ๆ ทีละ 2–3 ซี่ ไล่ไปให้ครบทุกซี่ด้านนอก
จากนั้นแปรงด้านในตามแนวเหงือก และด้านบดเคี้ยว ปิดท้ายด้วยการแปรงลิ้นเบา ๆ จากด้านในออกมาด้านนอก
6. แปรงเบา ๆ
แปรงแรงไม่ได้ทำให้ฟันสะอาดขึ้น กลับทำให้เคลือบฟันสึก เหงือกร่น และขนแปรงบานเร็วกว่าเดิม จับแปรงแบบหลวม ๆ คล้ายจับปากกา จะช่วยให้ไม่เผลอออกแรงมากเกินไป
7. ใช้เวลาให้พอ
หลายคนแปรงฟันไม่ถึงนาทีเพราะรีบ คำแนะนำทั่วไปของทันตแพทย์คือแปรงอย่างน้อย 2 นาทีต่อครั้ง ลองตั้งเวลาในโทรศัพท์หรือเปิดเพลงสั้น ๆ ระหว่างแปรง ใช้ได้ดีกับเด็กด้วย
8. แปรงลิ้นด้วย
แบคทีเรียและคราบสะสมบนผิวลิ้นเป็นสาเหตุหนึ่งของกลิ่นปาก แปรงลิ้นเบา ๆ หรือใช้ที่ขูดลิ้นทุกครั้งหลังแปรงฟัน ถ้าคุณแม่แพ้ท้องและรู้สึกอยากอาเจียนเวลาแปรงลิ้นด้านใน ให้แปรงเท่าที่ทำได้โดยไม่ฝืน
9. ล้างและเก็บแปรงให้ถูกวิธี
หลังแปรงฟันจะมีเศษอาหารและแบคทีเรียติดอยู่ที่ขนแปรง ล้างแปรงใต้น้ำไหลให้สะอาด สะบัดน้ำออก แล้ววางตั้งไว้ในที่โปร่งให้แห้ง ไม่ควรเก็บในกล่องปิดทึบขณะยังเปียก และไม่ควรใช้แปรงร่วมกับคนอื่น
10. ใช้ไหมขัดฟัน
แปรงสีฟันเข้าไม่ถึงซอกระหว่างฟัน ไหมขัดฟันหรือแปรงซอกฟันจึงช่วยเอาเศษอาหารและคราบจุลินทรีย์ตรงนั้นออกได้ ใช้วันละครั้ง โดยค่อย ๆ สอดไหมลงไปและรูดขึ้นลงแนบกับผิวฟันแต่ละด้าน
แปรงฟันให้ถูกวิธีเป็นเรื่องเล็กที่ทำทุกวัน และช่วยป้องกันปัญหาช่องปากได้มาก อย่าลืมไปพบทันตแพทย์เพื่อตรวจและขูดหินปูนตามนัด ระหว่างตั้งครรภ์ก็ตรวจฟันได้ เพียงแจ้งทันตแพทย์ว่ากำลังตั้งครรภ์
บทความอื่น ๆ ที่น่าสนใจ
ยาสีฟันสำหรับคนท้อง ตั้งครรภ์แล้วจำเป็นต้องเปลี่ยนไหม
เหงือกเลือดออกตอนท้อง เกิดจากอะไร และดูแลอย่างไร
ยาสีฟันเด็ก ต้องมีฟลูออไรด์หรือไม่ ดูแลฟันซี่แรกของลูกอย่างไร
ผื่นผ้าอ้อม เกิดจากอะไร และดูแลผิวลูกอย่างไร
วิธีเลือกชุดอุปกรณ์ทานอาหารสำหรับลูกน้อย
อ้างอิง:
แชร์บทความนี้
บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป ไม่ใช้แทนคำแนะนำจากแพทย์ หากกังวลเรื่องสุขภาพของคุณแม่หรือลูก ปรึกษาคุณหมอที่ดูแลได้เสมอ