วิธีเก็บนมแม่ ทำสต็อกนมแม่อย่างไรให้เก็บได้นานและปลอดภัยต่อลูก

เมื่อตัดสินใจเลี้ยงลูกด้วยนมแม่แล้ว คุณแม่หลายคนเริ่มทำสต็อกนมแม่ไว้ให้ลูก โดยเฉพาะเมื่อต้องกลับไปทำงานนอกบ้าน ลูกจะได้กินนมแม่ต่อเนื่อง คำถามที่ตามมาคือจะเก็บอย่างไรให้นมยังคงคุณค่า ไม่มีกลิ่นหืน และลูกกินได้อย่างปลอดภัย Mama’s Choice รวบรวมวิธีเก็บนมแม่ที่ถูกต้องไว้ให้แล้ว 🙂

นมแม่เก็บได้นานแค่ไหน

ศูนย์ควบคุมและป้องกันโรคของสหรัฐอเมริกา (CDC) แนะนำระยะเวลาเก็บนมแม่ในแต่ละแบบไว้ดังนี้

วิธีเก็บนมแม่ให้ปลอดภัย

การเก็บนมแม่แบ่งได้เป็น 3 ขั้นตอน

1. ก่อนปั๊มนม

• ล้างมือให้สะอาดด้วยน้ำและสบู่ หรือใช้เจลล้างมือที่มีแอลกอฮอล์ไม่น้อยกว่า 60%

• เช็กว่าเครื่องปั๊มและอุปกรณ์สะอาดก่อนใช้ ถ้าใช้เครื่องปั๊มร่วมกับคนอื่น ให้เช็ดภายนอกเครื่องและบริเวณรอบ ๆ ด้วยแผ่นเช็ดฆ่าเชื้อ

• ปั๊มนมด้วยมือหรือเครื่องปั๊มตามที่คุณแม่สะดวก

2. บรรจุใส่ถุงหรือภาชนะ

• ใช้ถุงเก็บน้ำนมแม่ หรือภาชนะที่ทำมาสำหรับใส่อาหารและสะอาด เป็นแก้วหรือพลาสติกที่มีฝาปิดสนิท และเลี่ยงขวดพลาสติกที่มีสัญลักษณ์รีไซเคิลหมายเลข 7

• ไม่ควรเก็บนมแม่ในขวดแบบใช้ครั้งเดียวหรือถุงพลาสติกทั่วไปที่ไม่ได้ทำมาสำหรับเก็บนมแม่

3. เก็บที่อุณหภูมิต่าง ๆ

• ที่อุณหภูมิห้อง เก็บได้ไม่เกิน 4 ชั่วโมง

• ในตู้เย็นช่องธรรมดา เก็บได้ไม่เกิน 4 วัน

• ในช่องแช่แข็ง ควรใช้ภายใน 6 เดือนเพื่อให้ได้คุณภาพดี และยังใช้ได้ถึง 12 เดือน ตามคำแนะนำของ CDC ส่วนนมที่เก็บเกิน 1 ปี คุณหมอสุธีราแนะนำให้ชิมทุกถุงก่อนให้ลูก ถ้ามีรสเปรี้ยวไม่ควรนำมาให้ลูกกิน และถ้าไม่แน่ใจ ทิ้งไปจะดีกว่า

เทคนิคการเก็บนมแม่

• เขียนวันที่และเวลาที่ปั๊มบนถุงให้ชัดเจน

• ไม่เก็บถุงนมที่ประตูตู้เย็นหรือประตูช่องแช่แข็ง เพราะอุณหภูมิตรงนั้นเปลี่ยนทุกครั้งที่เปิดปิด นมจะเก็บได้ไม่นานตามที่แนะนำ

• ถ้าไม่ได้วางแผนใช้นมที่ปั๊มภายใน 4 วัน ควรแช่แข็งทันที นมจะได้คงคุณภาพไว้

• เทคนิคการแช่แข็งนมแม่มีดังนี้

แบ่งใส่ถุงเล็ก ๆ ให้พอกินในแต่ละมื้อ ราว 2–4 ออนซ์ (60–120 มล.) จะได้ไม่เหลือทิ้ง

• เติมนมให้ห่างจากปากถุงราว 1 นิ้ว เพราะนมจะขยายตัวเมื่อแข็ง

• รีดอากาศออกจากถุงให้มากที่สุดก่อนแช่แข็ง ช่วยลดกลิ่นหืน

• ถ้าส่งนมแม่ไปให้ลูกที่เนิร์สเซอรี่หรือสถานรับเลี้ยงเด็ก เขียนชื่อลูกบนถุงให้ชัดเจน

• ระหว่างเดินทาง นมที่ปั๊มแล้วเก็บในกระเป๋าเก็บความเย็นที่มีไอซ์แพ็กได้ถึง 24 ชั่วโมง เมื่อถึงที่หมายให้นำเข้าตู้เย็นหรือช่องแช่แข็งทันที

• บางครั้งตู้เย็นปิดไม่สนิทหรือไฟดับจนนมเริ่มละลายแต่ยังเย็นอยู่ นมนั้นจะเก็บได้ไม่นานเท่าเดิม ก่อนใช้ให้ชิมดูทุกครั้ง ถ้าเปรี้ยวหรือไม่แน่ใจ ไม่ควรนำมาให้ลูกกิน

ถ้าคุณแม่ต้องพาลูกออกไปข้างนอก หรือพาไปเที่ยว และอยากพกนมแม่ไปด้วย Mama’s Choice Sling Cooler Bag คือกระเป๋าเก็บความเย็นสำหรับนมแม่ที่คุณแม่สายทำงานชอบ เพราะเก็บความเย็นได้นานสูงสุดราว 8 ชั่วโมง และใส่ขวดนมไซส์เล็กได้ถึง 9 ขวด สะพายไปไหนมาไหนได้สะดวก

Mama’s Choice Sling Cooler Bag ยังมีช่องสำหรับใส่เครื่องปั๊มนม คุณแม่ใช้เป็นกระเป๋าพกไปปั๊มนมที่ทำงานหรือตอนออกไปทำธุระได้ ใส่ไอซ์แพ็กร่วมด้วย และนำนมเข้าตู้เย็นทันทีเมื่อถึงที่หมาย

วิธีละลายนมแม่แช่แข็ง

• ใช้ถุงที่เก่าที่สุดก่อนเสมอ (เข้าก่อนออกก่อน) เพราะคุณภาพของนมจะค่อย ๆ ลดลงตามเวลา

• วิธีละลายนมแม่มีดังนี้

ย้ายจากช่องแช่แข็งมาไว้ในช่องธรรมดาตั้งแต่คืนก่อน

• แช่ถุงนมในภาชนะที่มีน้ำอุ่น

• หรือเปิดน้ำอุ่นให้ไหลผ่านถุงนม

• ไม่ควรละลายนมแม่ในไมโครเวฟ เพราะความร้อนไม่สม่ำเสมอ อาจมีจุดที่ร้อนจัดจนลวกปากลูก และอาจทำให้คุณค่าบางอย่างในนมแม่ลดลง

• นมที่ละลายในตู้เย็นควรใช้ภายใน 24 ชั่วโมง นับจากเวลาที่นมละลายหมด ไม่ใช่เวลาที่ย้ายออกจากช่องแช่แข็ง

• นมที่ละลายแล้ววางไว้ที่อุณหภูมิห้อง ควรใช้ภายใน 1–2 ชั่วโมง

• ไม่ควรนำนมแม่ที่ละลายแล้วกลับไปแช่แข็งอีก

วิธีป้อนนมแม่

• ลูกกินนมแม่ที่อุณหภูมิห้องหรือนมเย็นได้ ไม่จำเป็นต้องอุ่นเสมอไป

• ถ้าจะอุ่นนม ทำตามนี้

เช็กว่าถุงหรือภาชนะปิดสนิท ไม่รั่ว

• แช่ภาชนะในอ่างน้ำอุ่น หรือถือไว้ใต้น้ำอุ่นที่ไหลผ่าน

• หยดนม 2–3 หยดบนข้อมือเพื่อเช็กอุณหภูมิก่อนป้อน

• ไม่ควรอุ่นนมแม่บนเตาหรือในไมโครเวฟ

• ถ้าไขมันแยกชั้น ให้หมุนวนขวดเบา ๆ ให้เข้ากัน

• ถ้าลูกกินนมไม่หมด นมที่เหลือใช้ได้อีกไม่เกิน 2 ชั่วโมงหลังลูกกินเสร็จ เกินจากนั้นควรทิ้ง

แม้งานวิจัยบางส่วนจะพบว่านมแม่ที่เก็บไว้มีคุณสมบัติบางอย่างลดลงเมื่อเทียบกับนมสดจากเต้า แต่นมแม่ที่เก็บอย่างถูกวิธียังมีสารภูมิคุ้มกัน เอนไซม์ และฮอร์โมนที่เป็นประโยชน์ต่อลูก ซึ่งนมผงไม่มี Mama’s Choice ขอเป็นกำลังใจให้คุณแม่มีความสุขกับการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ในแบบที่เหมาะกับตัวเองนะคะ 🙂

อ้างอิง 1, 2, 3, 4, 5

บทความอื่น ๆ ที่น่าสนใจ

วิธีเลือกเครื่องปั๊มนม ปั๊มมือ แบตเตอรี่ หรือไฟฟ้า แบบไหนเหมาะกับคุณแม่

วิธีปั๊มนม เทคนิคปั๊มนม รวมทุกเรื่องเกี่ยวกับการปั๊มนมที่คุณแม่มือใหม่ควรรู้

7 เคล็ดลับดูแลการให้นมแม่สำหรับคุณแม่มือใหม่

วิธีละลายนมแม่แช่แข็งอย่างถูกวิธี

ทำไมปริมาณน้ำนมของคุณแม่แต่ละคนจึงไม่เท่ากัน